ایران شرقی 17 مرداد 1396 ساعت 13:20 http://easterniran.com/fa/doc/report/722/ -------------------------------------------------- تحلیل وضعیت روند افراط‌گرایی در آسیای مرکزی عنوان : -------------------------------------------------- پژوهش حاضر که بمنظور تحلیل وضعیت روند افراط‌گرایی در آسیای مرکزی تهیه و تدوین شده است، به دنبال پاسخ به این سوأل است که چه عواملی در رشد و گسترش جریان افراط در آسیای مرکزی موثر بوده و کدام راه حل ها و اقدامات برای برون رفت از این معضل بیان شده است. متن : ایران شرقی/ آسیای مرکزی در سال های اخیر با توجه به موقعیت جغرافیایی، محیط انسانی و تضاد منافع بازیگران، بسترساز بروز چالش های امنیتی از سوی گروه های تکفیری بوده و همچنانکه بخش مهمی از ولایت خراسان در چارچوب نظریه داعش را نیز در بر می گیرد. با توجه به این موضوع، بررسی روندهای آتی آسیای مرکزی و مناطق پیرامونی؛ منطقه را به دلیل قرار گرفتن در حوزه ژئوپلتیک قدرت های خارجی، یأس و نومیدی مردم از حاکمیت ها، بحران هویت و... مستعد بروز تحولات عمیق و گسترده می کند. گرچه چشم انداز این تحولات چندان روشن نیست، اما میزان اثربخشی فاکتورهای متنوع و متضاد از جمله چگونگی حل بحران هویت در تعیین نوع این تحولات به طور جدی موثر است. در همین حال، اسلام بومی که بخش مهمی از هویت تاریخی مردم آسیای مرکزی و عنصر کلیدی در تحولات آینده حیات سیاسی و اجتماعی منطقه است، به دلیل انقطاع تاریخی منطقه از جهان اسلام، فاقد پشتوانه های ایدئولوژیکی و تئوریکی ریشه دار بوده و تفکرات عمدتا وارداتی اکنون به معضلی عظیم تبدیل یافته است. طی سال های اخیر، جریانات اسلامی در منطقه صف بندی جدیدی پیدا کرده اند که اسلام سنتی (حنفی)، تصوف، تفکرات سلفی، تفکرات اخوانی، شیعی، لیبرالیسم با پوسته اسلامی (اسماعیلیه و فتح الله گولن) در کنار سکولاریسم متکی بر ناسیونالیسم قومی، جریانات فکری فعال منطقه را تشکیل می دهند. همچنین، طی ۴ سال گذشته در منطقه، رشد جریانات تکفیری و سلفیت روند پرشتابی داشته است. به نحوی که امروز، حضور سلفی ها در جامعه نمود آشکاری داشته و منطقه یکی از کانون های اصلی تأمین نیروی انسانی جریانات تکفیری در غرب آسیا محسوب می گردد. در مقابل این رشد شتابان، فرهنگ اسلامی منطقه در حال فاصله گرفتن از فرهنگ اسلامی ایرانی بوده و گرایش واگرایانه جریانات اسلامی از انقلاب اسلامی به نفع گروه های تکفیری به وضوح قابل مشاهده است. بنابراین مقدمه، پژوهش حاضر که بمنظور تحلیل وضعیت روند افراط گرایی در آسیای مرکزی تهیه و تدوین شده است، به دنبال پاسخ به این سوأل است که چه عواملی در رشد و گسترش جریان افراط در آسیای مرکزی موثر بوده و کدام راه حل ها و اقدامات برای برون رفت از این معضل بیان شده است. تحلیل وضعیت پیش رو، حاصل بررسی اخبار و تحلیل های رسانه ای دو سال اخیر (از آغاز سال ۱۳۹۳ تا پایان ۱۳۹۵) است که با استفاده بیش از ۴۰ سامانه اینترنتی و نظریات بیش از یکصد کار شناس و مقام سیاسیی، امنیتی، نظامی منطقه؛ جمع آوری و تدوین شده است. بیشتر این سامانه ها و کار شناسان، روس گرا بوده و منافع روسیه را دنبال می کنند و در این زمینه، غربی ها دارای خلا خبری و حضوری میدانی هستند. برای دریافت فایل کامل این پژوهش اینجا کلیک کنید